PHÂN TÍCH NGUỒN GỐC PHÁT SINH LOÀI CỦA GIỐNG LEPTOLALAX (HỌ MEGOPHRYIDAE, BỘ KHÔNG ĐUÔI ANURA) BỘC LỘ SỰ ĐA DẠNG CHƯA ĐƯỢC BIẾT VÀ LỊCH SỬ ĐỊA SINH HỌC

Nghiên cứu được thực hiện dựa trên 168 mẫu đại diện cho tất cả phạm vi phân bố của giống Leptolalax (họ Megophryidae), 73 trình tự được lấy từ ngân hang GenBank để mở rộng số lượng loài và vị trí lấy mẫu cho phân tích. Tổng cộng bộ dữ liệu chứa 241 mẫu của 48 loài. Phân tích cũng bao gồm các mẫu của 3 loài thuộc giống Leptobrachella. Các giống LeptobrachiumXenophrys được sử dụng làm nhóm outgroup.

Hình. Cây tiến hóa của giống Leptolalax dự trên dữ liệu gen nhân


Phân tích đa dạng loài:

Cây gen 16S rRNA được suy luận sử dụng theo phương pháp của Mr.Bayes (BI). Mô hình tiến hóa thích hợp nhất tìm kiếm bởi JMODELTEST theo chuẩn BIC.

Phân tích nguồn gốc phát sinh loài:

Cây tiến hóa dựa trên dữ liệu đa locus được tái dựng bởi 2 phương pháp BI (Bayesian Inferred) và ML (Maximum Likelihood). 38 cá thể đại diện cho các nhánh chính của cây gen 16S được đọc trình tự cho 6 gen nhân: BDNF (705bp), NCX (426bp), NTF3 (567bp), RAG1 (1035bp), RHOD (321bp) and SLC8A3 (540bp). Dữ liệu đầu vào sử dụng bộ dữ liệu tổ hợp của 6 gen cho tái dựng cây tiến hóa. Các mô hình tiến hóa thích cho từng phân bộ dữ liệu được tìm kiếm bởi Partitionfinder2.1.

Một số kết quả nghiên cứu:

Nghiên cứu đã phát hiện 15 dòng mới, đại diện cho 15 loài mới tiềm năng chưa được biết đến. Các loài mới này có khoảng cách di truyền từ 4,22% đến 22,94% đối với loài có họ hàng gần nhất với chúng.

Cây tiến hóa tái dựng trên dữ liệu đa locus cho thấy giống Leptobrachella nằm trong giống Leptolalax, do đó 2 giống LeptobrachellaLeptolalax đã được hợp nhất thành một giống duy nhất là Leptobrachella. Giống Leptolalax (bao gồm cả Leptobrachella) phân chia thành 6 nhóm (hình trên).

Các kết quả phân tích địa sinh học thu được các bằng chứng cho thấy tổ tiên của giống Leptolalax sống ở bán đảo Malay và Borneo, sau đó phân tách thành các nhóm loài tương ứng với môi trường sống ở Malay, Borneo và Châu Á đại lục. Thời gian phân tách giữa nhóm Malay và Borneo diễn ra cách đây khoảng 31,55 triệu năm, giữa nhóm Borneo và Châu Á đại lục khoảng 28 triệu năm.

 

Tin: Dương Văn Tăng

Phòng Phân loại học thực nghiệm và đa dạng nguồn gen

Bảo tàng Thiên nhiên Việt Nam, VAST

Chi tiết bài báo đăng trên tạp chí: Molecular Phylogenetics and Evolution 124 (2018) 162–171

 

Tin cùng loại